Nawyki, które warto kształtować u malucha

Oto lista najważniejszych zachowań nawykowych, które warto kształtować u malucha.

1. Pomaganie innym.
2. Nawyk dbałości o to, aby rzeczy były na swoim miejscu. W trzecim roku życia dziecko powinno już umieć dostrzegać ład i cieszyć się z tego. Niedopuszczalne jest wyręczanie dzieci w pracach porządkowych, nawet wówczas, Gdy dorosłemu się spieszy należy zorganizować wspólne sprzątanie w następujący sposób:
   • Pokazać dziecku, co i jak trzeba zrobić,
   • Podpowiadać następne czynności,
   • Okazywać radość, gdy uda mu się cos sensownie wykonać,
   • Nie karcić i wstrzymywać od ciągłego poprawiania.
3. Nawyk poszanowania czyjegoś wysiłku. Dziecko musi wiedzieć, że:
   • Trzeba wytrzeć buty przed wejściem do domu, bo się nabrudzi i mama będzie musiała umyć podłogę,
   • Należy zamykać drzwi, bo może być katastrofa, a ponadto otwarte drzwi przeszkadzają innym,
   • Nie można rozrzucać przedmiotów, bo robi się bałagan i później trzeba sprzątać, a to jest kłopotliwe itd.
4. Nawyk właściwego zachowania się przy stole i kształtowanie dobrych manier przy jedzeniu. Tym nawykiem trzeba objąć wszystkie czynności wykonywane w trakcie spożywania posiłków, a więc:
   • Nakrywanie do stołu i sprzątanie po każdym posiłku,
   • Siadanie przy stole (dziecko ma umieć bez przypominania prosto usiąść na krześle, nie podpierając głowy, nie pokładając się na stole, nie zadzierając wysoko nóg itp.)
   • Spożywanie posiłku (dziecko ma zajmować się tym, co trzeba, a więc jedzeniem we właściwy sposób)
   • Ważne są tu także formy grzecznościowe: Dziękuję…Było smaczne…Proszę…Przepraszam – nie chciałem…

Złe nawyki tworzą się wówczas, jeżeli jedzenie mylone jest z zabawą

1. Nawyk bezkonfliktowego układania się do snu. Wiele tu zależy od dorosłych, od ich nawykowych zachowań. Dziecko obserwuje i funkcjonuje podobnie. Układanie do snu musi stwarzać sytuację wyciszającą i miłą dla dziecka.
2. Nawyk radosnego budzenia się. Niedopuszczalne jest zezwalanie na kapryszenie, obnoszenie się minami, pokazywanie wszystkim swego złego humoru. Radosne budzenie trzeba wymodelować.
3. Nawyk właściwego zachowania się w ubikacji. Załatwianie potrzeb fizjologicznych wiąże się z przynależnością do płci: inaczej załatwiają się dziewczynki, a inaczej chłopcy. Nie można tego mylić, bo dziecko musi się zachowywać zgodnie z własną płcią. Trzylatek powinien uczyć się, jak poprawnie korzystać z ubikacji: zdjąć bieliznę, załatwić się, podetrzeć tyłek i podciągnąć majtki, a na koniec umyć i wytrzeć ręce.
4. Nawyk samodzielnego rozbierania i ubierania się. Trzylatek ma kłopoty z rozróżnianiem przodu i tyłu przy nakładaniu bluzy, koszulki, kurtki. Jest mu obojętne, na którą nogę zakłada but. Wie, że trzeba nogi włożyć w nogawki, ale myli mu się przód z tyłem i często obie nogi wkłada do jednej nogawki. Warto, więc wprowadzić ułatwienia i oznaczyć:
   • Przód spodni i koszulki naszywając kółeczko, kokardkę
   • Buty po wewnętrznej stronie tak, aby dziecko na podłodze mogło złożyć w parę lewy i prawy bucik, a potem założyć je na swoje stopy.

Kończąc te rozważania pragnę podkreślić to, co pomoże dorosłym w kształtowaniu dobrych manier dziecka:

• Zadowolenie z każdego przejawu samodzielności dziecka
• Cierpliwość
• Systematyczność i konsekwencja

Opracowanie: s. Bogusława Gos